Domena zarejestrowana na wykonawcę – jak ją odzyskać
- Typowe objawy
- W WHOIS abonentem jest osoba fizyczna, faktury za domenę przychodzą od wykonawcy
- Najczęstsza przyczyna
- Wykonawca zarejestrował domenę „dla wygody” na siebie
- Czas odzyskania
- Kilka dni przy współpracy, tygodnie lub miesiące przy sporze
- Czy zrobisz to sam?
- Sprawdzenie tak. Spór z wykonawcą najlepiej z prawnikiem
Szybka odpowiedź
Jeśli domena jest zarejestrowana na wykonawcę, to on jest abonentem i bez jego zgody rejestrator jej na Ciebie nie przepisze. Potrzebna jest zmiana abonenta, czyli cesja, przeprowadzana u rejestratora za zgodą obecnego abonenta. Sam kod AuthInfo tego nie załatwia, bo zmienia tylko rejestratora. Gdy wykonawca odmawia, zostaje wezwanie, a potem sąd polubowny lub powszechny.
Domena to fundament strony i poczty. Kto jest jej abonentem, ten decyduje, dokąd prowadzi adres Twojej firmy, i może w każdej chwili skierować go gdzie indziej albo pozwolić mu wygasnąć. Dlatego domena zarejestrowana na wykonawcę to ryzyko, nawet jeśli współpraca układa się dobrze.
Ten artykuł dotyczy głównie domen .pl, bo to ich najczęściej dotyczy problem w polskich firmach. Na końcu krótko o domenach globalnych, np. .com. Opisuję zasady techniczne i procedury rejestru. To nie jest porada prawna: w sprawach umowy i roszczeń wobec wykonawcy skonsultuj się z prawnikiem.
Abonent, rejestrator i NASK: kto jest kim
Przy domenach .pl występują trzy strony i ich pomylenie to najczęstsze źródło nieporozumień:
- NASK prowadzi rejestr domen .pl. To on technicznie utrzymuje bazę wszystkich domen i ich danych. Z NASK nie zawierasz umowy bezpośrednio, sprawy załatwiasz przez rejestratora.
- Rejestrator to firma, partner NASK, u której domenę się rejestruje i odnawia. Wystawia faktury i daje panel do zarządzania. Listę rejestratorów publikuje NASK na dns.pl.
- Abonent to osoba lub firma, której przysługują prawa do domeny. To abonent decyduje o zmianach, a rejestr wysyła na jego adres e-mail potwierdzenia ważnych operacji.
Do tego dochodzi konto w panelu rejestratora. To po prostu login. Może być na wykonawcę, nawet gdy abonentem jest Twoja firma, i odwrotnie. Najważniejsze jest to, kto jest abonentem.
Jak sprawdzić, kto jest abonentem
-
WHOIS na dns.pl
Wpisz domenę w wyszukiwarce na dns.pl/whois. Zobaczysz typ abonenta, datę rejestracji, datę odnowienia (ważności), serwery nazw i nazwę rejestratora. Nazwy abonenta WHOIS nie pokaże: NASK publikuje tylko jego typ, czyli
organization(firma lub organizacja) alboindividual(osoba fizyczna). Jeśli widziszindividual, a nikt w Twojej firmie nie rejestrował domeny prywatnie, to bardzo prawdopodobnie domena jest na webmastera. Typorganizationniczego jeszcze nie przesądza, bo może to być Twoja firma albo agencja. Czyja, potwierdzisz u rejestratora i na fakturach. -
Faktury i korespondencja
Faktura od rejestratora wystawiona na Twoją firmę to mocna wskazówka, że abonentem jest firma. Faktura od wykonawcy za „domenę” lub „utrzymanie” oznacza zwykle, że to on płaci rejestratorowi i najczęściej jest też abonentem. Przejrzyj skrzynki: rejestr wysyła maile do abonenta przy rejestracji i przy ważnych zmianach, a rejestrator przypomnienia o odnowieniu.
-
Panel rejestratora
Jeśli masz dostęp do panelu, dane abonenta znajdziesz przy szczegółach domeny. Jeśli nie, zapytaj rejestratora, czy abonentem jest Twoja firma. Rejestrator może nie ujawnić danych osoby trzeciej, ale zwykle potwierdzi, czy w rejestrze jest podany przez Ciebie NIP.
-
Wniosek do NASK o dane osoby fizycznej
Gdy abonent jest osobą fizyczną i musisz znać jego dane, np. do wezwania lub sprawy w sądzie, NASK może je udostępnić, jeśli wykażesz interes prawny. Wniosek składa się na piśmie, formularz jest na dns.pl, a zasady opisuje polityka prywatności NASK.

registrant type: individual, do tego daty, serwery nazw i rejestrator. Format odpowiedzi jest prawdziwy, nazwa domeny i daty zanonimizowane.Zanim zaczniesz rozmowy, sprawdź w WHOIS datę odnowienia. Jeśli wypada w ciągu kilku tygodni, a wykonawca jest nieuchwytny, ryzyko wygaśnięcia domeny jest realne. Więcej o tym w sekcji Ryzyko wygaśnięcia domeny.
Transfer a cesja: dwie różne operacje
W rozmowach z wykonawcami często pada „prześlij mi AuthInfo, to przeniosę domenę”. To nieporozumienie, które potrafi kosztować tygodnie.
Transfer to przeniesienie obsługi domeny do innego rejestratora. Abonent pozostaje ten sam. Według dns.pl przebiega w trzech etapach: obecny rejestrator wydaje kod AuthInfo, nowy rejestrator rozpoczyna transfer z tym kodem, a rejestr wysyła abonentowi mail z linkiem potwierdzającym. Transfer kończy się po kliknięciu linku. Transferu nie można rozpocząć wcześniej niż 5 dni od rejestracji domeny albo od poprzedniego transferu. Rejestrator powinien wydać kod bez zbędnej zwłoki i nie może uzależniać tego od dodatkowych warunków, w tym opłaty. Jeśli odmawia, choć spełniłeś jego procedurę, możesz złożyć pisemną skargę do NASK.
Cesja, czyli zmiana abonenta, to przeniesienie praw do domeny na inną osobę lub firmę. Przeprowadza się ją u rejestratora według jego procedury, a według zasad NASK rejestrator nie może zmienić abonenta bez jego zgody. U wielu rejestratorów obie strony, obecny i nowy abonent, potwierdzają cesję mailem lub dokumentem. Szczegóły, terminy i ewentualne opłaty różnią się między rejestratorami, więc sprawdź je w regulaminie swojego.
Jak przejąć domenę, gdy wykonawca współpracuje
-
Ustal rejestratora i jego procedurę zmiany abonenta
Nazwę rejestratora masz z WHOIS. Na jego stronie poszukaj regulaminu lub pomocy dotyczącej zmiany abonenta. Przygotuj dane firmy: pełną nazwę, NIP, adres i adres e-mail, który będzie w rejestrze. Wybierz adres, który kontrolujesz na stałe, najlepiej skrzynkę firmową spoza tej samej domeny lub przynajmniej skrzynkę, do której dostęp ma więcej niż jedna osoba.
-
Wyślij wykonawcy prośbę z gotową instrukcją
Im mniej pracy po jego stronie, tym szybciej to zrobi. Napisz, o którą domenę chodzi, podaj dane nowego abonenta i link do procedury rejestratora. Ustal termin.
-
Potwierdź cesję po swojej stronie
Pilnuj maili od rejestratora i z rejestru. Sprawdź w folderze spam. Potwierdzenie ma zwykle ograniczony czas ważności, a po jego upływie wniosek przepada.
-
Sprawdź WHOIS i przejmij konto
Po cesji WHOIS powinien pokazać Twoją firmę jako abonenta. Teraz zadbaj o konto w panelu: albo rejestrator utworzy je dla Ciebie, albo przeniesiesz domenę transferem do rejestratora, u którego masz własne konto. Pamiętaj, że rejestratorzy mogą wprowadzać okres, w którym po zmianie abonenta nie da się od razu zrobić transferu.
-
Zabezpiecz DNS przed transferem
Jeśli zmieniasz rejestratora, a strefa DNS jest u starego, przed transferem spisz wszystkie rekordy (A, CNAME, MX, TXT z SPF i DKIM) i odtwórz je w nowym miejscu. Inaczej po transferze może przestać działać strona albo poczta.
Co jeśli wykonawca nie współpracuje
Tu wkracza prawo, więc piszę ogólnie. Każdy krok poniżej warto omówić z prawnikiem, zwłaszcza przed wysłaniem wezwania.
- Umowa. Sprawdź, co umowa z wykonawcą mówi o domenie, hostingu i przekazaniu dostępów po zakończeniu współpracy. Zapis, że domena miała być rejestrowana na zamawiającego, mocno ułatwia sprawę. Brak zapisu nie przekreśla roszczeń, ale je komplikuje.
- Wezwanie na piśmie. Konkretne: która domena, jaka operacja (cesja na Twoją firmę), w jakim terminie. Wyślij je mailem i listem poleconym. Przygotowanie go z prawnikiem zwykle się opłaca.
- Zgłoszenie sporu do NASK. Według dns.pl osoba, która wszczyna spór, może przesłać do NASK dokument go potwierdzający. NASK wstrzymuje wtedy zmianę abonenta spornej domeny, więc wykonawca nie przepisze jej na kogoś innego w trakcie sporu.
- Sąd polubowny. Spory o domeny .pl rozstrzygają sądy polubowne lub sądy powszechne. NASK wymienia m.in. Sąd Polubowny ds. Domen Internetowych przy Polskiej Izbie Informatyki i Telekomunikacji (PIIT). Zajmuje się on sporami o naruszenie praw przez rejestrację domeny .pl i prowadzi także mediacje. Postępowanie jest elektroniczne i jednoinstancyjne. Abonent zgodnie z regulaminem NASK powinien podpisać zapis na sąd polubowny. Jeśli tego nie zrobi, umowa o utrzymanie domeny może zostać rozwiązana, chyba że abonent złożył oświadczenie o statusie konsumenta. Czy Twoja sprawa nadaje się do tego sądu, czy raczej do sądu powszechnego, oceni prawnik.
- Sąd powszechny. Prawomocne orzeczenie, które stwierdza naruszenie Twoich praw przez rejestrację domeny, jest dla NASK podstawą do rozwiązania umowy z dotychczasowym abonentem i umożliwia Ci rejestrację domeny.
Kuszące jest zarejestrowanie twojafirma.com.pl i przeniesienie tam strony. Czasem to rozsądny plan awaryjny, ale stara domena zostaje u wykonawcy razem z historią w Google, linkami i adresami e-mail, na które piszą klienci. Najpierw spróbuj odzyskać właściwą domenę, a nową traktuj jako zabezpieczenie.
Sklep chce zmienić agencję. Nowa agencja prosi o kod AuthInfo, poprzednia go wysyła, transfer zostaje zlecony i… nic się nie dzieje. Potwierdzenie z rejestru trafiło na skrzynkę dawnego pracownika agencji, bo to agencja była abonentem. Po wyjaśnieniu agencja zgadza się na cesję, potwierdza ją ze swojej strony, a sklep ze swojej. Dopiero po cesji transfer przechodzi bez przeszkód, a potwierdzenie przychodzi już na adres sklepu.
Ryzyko wygaśnięcia domeny
Wykonawca, który zniknął, zwykle przestaje też płacić. Domena .pl jest utrzymywana w opłaconym okresie rozliczeniowym. Gdy się kończy i nikt jej nie odnowi, domena przestaje działać, a strona i poczta na niej przestają odpowiadać. Przez pewien czas abonent może ją jeszcze odnowić u rejestratora. Według dns.pl, jeśli nie zostanie odnowiona w tym czasie, umowa wygasa, a nazwa zostaje zwolniona i każdy może ją zarejestrować.
Problem polega na tym, że odnowić może abonent, czyli wykonawca. Co możesz zrobić:
- Napisz do rejestratora, że jesteś użytkownikiem domeny i zależy Ci na jej utrzymaniu. Zapytaj, czy przyjmie opłatę za odnowienie od osoby trzeciej. Procedury rejestratorów są różne, więc zapytaj wprost.
- Wyślij wykonawcy wezwanie do odnowienia albo do cesji przed upływem terminu.
- Jeśli domena zostanie zwolniona, możesz ją zarejestrować na siebie. Licz się z tym, że interesują się takimi domenami także osoby, które kupują je do odsprzedaży. NASK publikuje listę domen, których umowy wygasły.
Domeny globalne (.com, .net, .eu)
Mechanika jest podobna, ale reguły ustala inny rejestr. Kilka różnic, o których warto wiedzieć:
- Dane abonenta w publicznym WHOIS lub RDAP są zwykle ukryte, a widać tylko rejestratora i daty. O abonencie najwięcej powie faktura i panel.
- Transfer również wymaga kodu autoryzacyjnego (bywa nazywany AuthInfo, EPP lub kodem transferu) i odblokowania domeny u obecnego rejestratora.
- Zmianę abonenta przeprowadza rejestrator według zasad ICANN i własnego regulaminu. Rejestratorzy mogą po niej czasowo blokować transfer do innego rejestratora, więc zaplanuj kolejność: najpierw zmiana abonenta, potem ewentualna przeprowadzka.
- Spory o domeny globalne naruszające znaki towarowe rozpatruje się zwykle w procedurze UDRP, np. w Centrum Arbitrażu i Mediacji WIPO. Spór z wykonawcą o wykonanie umowy to inna sprawa.
Konkretne procedury opisują rejestratorzy w swojej dokumentacji. Zanim zaczniesz, przeczytaj ją dla swojej końcówki domeny.
Kiedy nie robić tego samemu
Sprawdzenie WHOIS, faktur i daty ważności zrobisz sam. Spokojną cesję przy współpracującym wykonawcy też. Pomoc warto wziąć, gdy:
- wykonawca odmawia albo milczy, a domena wygasa za kilka tygodni: tu potrzebny jest prawnik, a technicznie trzeba równolegle przygotować plan awaryjny,
- po cesji lub transferze trzeba przenieść DNS, nie tracąc poczty i rekordów weryfikacji Google,
- poza domeną wykonawca trzyma też hosting i panel strony: wtedy zacznij od artykułu Jak odzyskać dostęp do strony internetowej.
Pomogę przejąć stronę po wykonawcy
Sprawdzę, kto trzyma domenę, DNS i hosting, przygotuję listę rekordów i przeprowadzę techniczną część przeniesienia, tak żeby strona i poczta działały bez przerwy. Spory prawne zostawiam prawnikom. Złożone przypadki wyceniam przed rozpoczęciem prac.
Najczęstsze pytania
Czy kod AuthInfo wystarczy, żeby przejąć domenę od wykonawcy?
Nie. Kod AuthInfo służy do przeniesienia obsługi domeny do innego rejestratora, a potwierdzenie transferu trafia na adres e-mail abonenta zapisany w rejestrze. Abonent się przy tym nie zmienia. Żeby domena była Twoja, potrzebna jest zmiana abonenta, czyli cesja, na którą obecny abonent musi wyrazić zgodę.
Czy rejestrator może sam przepisać domenę na moją firmę?
Nie. Według zasad NASK rejestrator nie może bez zgody abonenta zmienić abonenta, przenieść domeny do innego rejestratora ani jej usunąć. Faktury czy umowa z wykonawcą nie zastąpią tej zgody w oczach rejestratora. Jeśli wykonawca odmawia, rozstrzygnięcie może dać sąd polubowny lub sąd powszechny.
Co się stanie, jeśli wykonawca nie opłaci domeny?
Po końcu okresu rozliczeniowego domena przestaje działać, a strona i poczta na niej przestają odpowiadać. Przez pewien czas abonent może ją jeszcze odnowić. Jeśli tego nie zrobi, umowa wygasa, a nazwa zostaje zwolniona i może ją zarejestrować każdy. Dlatego datę ważności w WHOIS sprawdź w pierwszej kolejności.
Jak sprawdzić, kto jest abonentem domeny .pl, jeśli WHOIS nie pokazuje nazwiska?
NASK nie publikuje danych abonentów, którzy są osobami fizycznymi. Jeśli masz interes prawny, możesz złożyć do NASK pisemny wniosek o udostępnienie danych. W praktyce szybciej pomagają faktury za domenę, umowa z wykonawcą i korespondencja od rejestratora.
Czy spór o domenę z wykonawcą trafia do sądu polubownego przy PIIT?
Może, ale nie musi. Sąd Polubowny ds. Domen Internetowych przy PIIT rozstrzyga spory o naruszenie praw przez rejestrację domeny .pl i prowadzi też mediacje. Gdy chodzi przede wszystkim o wykonanie umowy z wykonawcą, właściwa może być inna droga. Wybór najlepiej skonsultować z prawnikiem.